Wat meldt BNR over illegale gokreclames op Meta?

BNR bericht dat illegale aanbieders via de platformen van Meta reclames richten op kwetsbare groepen. Het gaat volgens de berichtgeving om minstens honderden advertenties, waarbij onder anderen jongvolwassenen en mensen met gokproblemen als doelgroep worden bereikt. Daarmee gaat het probleem verder dan een incidentele advertentie die door de controle glipt.

De publieke advertentiedata laten niet altijd zien met welke persoonlijke signalen of profielkenmerken een individuele gebruiker precies is geselecteerd. Wel is duidelijk dat het advertentie- en aanbevelingssysteem van Meta campagnes kan optimaliseren op basis van gedrag, interesses en respons. Daardoor kan een illegale aanbieder juist mensen bereiken die eerder op gokcontent reageerden of daarvoor bovengemiddeld ontvankelijk zijn.

Dat maakt de combinatie van illegaal aanbod en gepersonaliseerde distributie riskant. De advertentie wordt niet alleen aan een breed publiek getoond, maar kan terechtkomen bij mensen voor wie gokken al een probleem is of dreigt te worden.

Hoe groot is de stroom illegale gokreclames op Facebook en Instagram?

De schaal blijkt uit eerdere analyses van branchevereniging VNLOK. In oktober, november en december 2025 werden respectievelijk 61.717, 84.493 en 67.732 gokadvertenties gevonden. In elk van die maanden was meer dan 95% van de gevonden gokpromotie afkomstig van aanbieders zonder Nederlandse vergunning.

Veel campagnes draaien bovendien uiterst kort. Een groot deel verdwijnt binnen één dag en komt vervolgens terug onder een andere paginanaam, domeinnaam of creatieve uiting. Volgens de Kansspelautoriteit zijn advertenties gemiddeld ongeveer anderhalve dag zichtbaar. Dat tempo maakt een aanpak die pas na meldingen begint per definitie traag.

Een latere marktanalyse van KVA en VNLOK telde in maart 2026 minstens 15.114 illegale gokreclames. De onderzoekers schatten het bereik op 75,8 miljoen vertoningen in die maand, waarvan ongeveer 5,8 miljoen bij Nederlandse gebruikers van 18 tot en met 24 jaar. Dit zijn schattingen op basis van publieke advertentiedata en geen door Meta bevestigde bereikcijfers.

Dezelfde analyse raamde de mogelijke advertentie-omzet voor Meta op €7,3 miljoen tot €13,6 miljoen per jaar. Ook dat betreft een indicatieve berekening op basis van advertentievolume en marktconforme tarieven, niet een door Meta gepubliceerd omzetcijfer.

Waarom zijn mensen met gokproblemen extra kwetsbaar?

Gokreclame kan een directe trigger zijn voor mensen die proberen minder te spelen of volledig te stoppen. Een advertentie met een hoge bonus, een winstbelofte of de mededeling dat geen Cruks-controle plaatsvindt, speelt precies in op momenten waarop de weerstand lager kan zijn.

Bij een Nederlandse vergunninghouder gelden verplichtingen rond leeftijdscontrole, spelersidentificatie, verslavingspreventie en interventies bij risicovol speelgedrag. Ook moet iedere legale aanbieder Cruks raadplegen voordat een speler toegang krijgt. Een illegale website staat buiten dit systeem en kan een Nederlandse gokstop negeren.

Juist daardoor is de slogan ‘casino zonder Cruks’ geen onschuldige productomschrijving. De slogan presenteert het ontbreken van een essentiële beschermingsmaatregel als verkoopargument en richt zich feitelijk op spelers die door het gereguleerde stelsel worden tegengehouden.

Hoe omzeilen illegale casino’s de controles?

Illegale campagnes gebruiken vaak een combinatie van korte looptijden, wisselende accounts en doorverwijzingen. Een advertentie kan eerst naar een ogenschijnlijk onschuldige app- of informatiepagina leiden en pas daarna naar een goksite zonder vergunning. Deze techniek wordt ook wel cloaking genoemd.

Daarnaast verschijnen varianten met licht gewijzigde merknamen, nieuwe domeinen en nagebootste logo’s. Soms worden bekende sporters of Nederlandse merken gebruikt om vertrouwen te wekken, terwijl er geen officiële samenwerking bestaat. Wanneer één uiting wordt verwijderd, kan dezelfde campagne daardoor snel in een andere vorm terugkeren.

Voor gebruikers is dat verwarrend. Een professionele advertentie op Facebook of Instagram kan de indruk wekken dat Meta de aanbieder vooraf heeft gecontroleerd. De aanwezigheid van een betaalde advertentie zegt echter niets over een Nederlandse vergunning. Alleen de Kansspelwijzer van de Kansspelautoriteit geeft daarover uitsluitsel.

Meta’s eigen reclameregels botsen met de praktijk

Meta schrijft in zijn advertentiebeleid dat reclame voor online gokken alleen is toegestaan na voorafgaande schriftelijke toestemming. Geautoriseerde adverteerders moeten bovendien alle toepasselijke wetten naleven en passende leeftijds- en doelgroepbeperkingen gebruiken.

Toch meldde de Kansspelautoriteit alleen al in april 2026 ruim 4.600 illegale advertenties bij Meta. Het platform erkende eerder dat het niet lukt alle illegale gokreclames tegen te houden en dat het werkt aan verbeteringen. De cijfers laten echter zien dat verwijderen na een melding onvoldoende is wanneer duizenden nieuwe varianten blijven verschijnen.

Daarom heeft VNLOK juridische stappen tegen Meta aangekondigd en een klacht bij de Europese Commissie ingediend. De brancheorganisatie beroept zich daarbij op de Digital Services Act. Die Europese verordening verplicht zeer grote onlineplatforms onder meer om systemische risico’s te beoordelen en passende maatregelen te nemen tegen illegale content.

Het Cruks-gat wordt steeds zichtbaarder

Cruks is effectief binnen het Nederlandse vergunningenstelsel, maar houdt op bij de grens van dat stelsel. Wie een gokstop neemt, wordt geweerd bij alle legale online en landgebonden aanbieders. Een buitenlandse site zonder vergunning is niet aangesloten en kan zich zelfs actief profileren als alternatief voor mensen die in Cruks staan.

Advertentie

Dat is de pijnlijke tegenstelling in dit dossier. De zichtbaarheid van legale aanbieders wordt steeds verder beperkt, terwijl illegale partijen via internationale advertentieplatforms toegang houden tot dezelfde Nederlandse consument. Een reclameverbod voor vergunninghouders verwijdert de illegale gokreclames niet automatisch uit de tijdlijn.

Daarmee is niet bewezen dat iedere verdere reclamebeperking automatisch tot meer illegaal gokken leidt. Wel toont de situatie aan dat reclamebeleid en handhaving niet los van elkaar kunnen worden gezien. Zonder stevige aanpak van platforms, betalingskanalen en andere facilitators kan de verhouding in het zichtbare aanbod verder richting illegaliteit verschuiven.

Welke aanpak is nu nodig?

De eerste stap is proactieve adverteerderscontrole. Een partij die Nederlandse online kansspelen promoot, moet vóór publicatie aantonen dat zij in de Kansspelwijzer staat. Voor gokadvertenties zou die controle land- en domeinspecifiek moeten plaatsvinden, inclusief controle van de uiteindelijke landingspagina.

Daarnaast zijn snellere herkenning en blokkering van terugkerende varianten nodig. Niet alleen de afzonderlijke advertentie, maar ook gekoppelde accounts, betaalgegevens, domeinen en identieke creatieve elementen moeten bij de beoordeling worden betrokken. Anders blijft handhaving een spel waarbij de illegale aanbieder steeds één domeinnaam voorligt.

Ten slotte vraagt dit om gezamenlijke actie. Meta, de Kansspelautoriteit, Europese toezichthouders, banken, appstores, zoekmachines en spelproviders beschikken ieder over een deel van de keten. Wie alleen de zichtbare advertentie verwijdert, pakt het distributiemodel achter die advertentie niet aan.

Hoe herken en meld je een illegale gokadvertentie?

Controleer de merknaam en website altijd in de Kansspelwijzer. Let extra op advertenties die ‘zonder Cruks’, extreem hoge bonussen, gegarandeerde winst, cryptobetalingen of directe toegang zonder identiteitscontrole beloven. Ook misbruik van bekende sporters en haastig wisselende domeinnamen zijn duidelijke waarschuwingssignalen.

Een verdachte advertentie kan bij Facebook of Instagram worden gemeld. Daarnaast kan de uiting, inclusief schermafbeelding, accountnaam, link en datum, bij de Kansspelautoriteit worden doorgegeven. Bewaar bij voorkeur ook de uiteindelijke website waarnaar de advertentie doorstuurt.

Wie merkt dat gokken moeilijk te beheersen is, kan een gokstop nemen via Cruks en anoniem hulp zoeken. Houd er rekening mee dat Cruks alleen toegang tot Nederlandse vergunninghouders blokkeert. Het vermijden en blokkeren van illegale advertenties blijft daarom een aanvullende stap.

Conclusie: consumentenbescherming stopt nu te vaak bij Meta

De nieuwe berichtgeving maakt duidelijk dat illegale gokadvertenties op Meta niet alleen talrijk zijn, maar juist bij kwetsbare gebruikers kunnen belanden. Dat ondermijnt de kern van het Nederlandse kansspelbeleid: spelers naar een gecontroleerde omgeving leiden en ingrijpen wanneer gokken schadelijk wordt.

Meta heeft formele regels voor gokadvertenties, maar de praktijk laat een groot handhavingsgat zien. Zolang illegale aanbieders binnen een dag nieuwe accounts, advertenties en domeinen kunnen inzetten, blijft uitsluitend reactief verwijderen onvoldoende.

De centrale vraag is daarom niet alleen hoeveel reclame legale aanbieders nog mogen maken. Minstens zo belangrijk is wie de vrijgekomen digitale advertentieruimte vult en welke partij verantwoordelijk wordt gehouden wanneer probleemspelers doelbewust naar casino’s zonder bescherming worden geleid.

Veelgestelde vragen over illegale gokadvertenties op Meta